Prace ogrodowe w październiku - dzielenie i przesadzanie bylin

Prace ogrodowe w październiku – dzielenie i przesadzanie bylin

Jesień to czas intensywnych prac ogrodniczych. Nostalgiczne, jesienne dni przeznaczamy głównie na prace porządkowe i przygotowanie ogrodu na zimę. Jednak można też produktywnie wykorzystać czas i rozmnożyć rośliny w sposób wegetatywny przez podział kęp. W skrócie uzyskać nowe rośliny i to za darmo! Czy wszystkie rośliny można dzielić? Jak to zrobić? Dowiesz się w kolejnym artykule z serii #pieknierosna 

 

Podział roślin  

 Podział roślin to jeden ze sposobów ich wegetatywnego rozmnażania, a więc otrzymania większej ilości z jednej rośliny. Roślinę mateczną, a raczej jej rozrośniętą kępę, dzieli się za pomocą szpadla lub ręcznie by uzyskać nowe sadzonki. Następnie sadzi się je w nowe miejsca, gdzie po ukorzenieniu się stworzą kolejne okazy tego samego gatunku. Jest to niezwykle łatwy, skuteczny i tani sposób na uzyskanie większej ilości roślin w swoim ogrodzie. 

Jednak nie tylko kwestie ekonomiczne i chęć posiadania większej ilości okazów przemawiają za podziałem roślin. Jeśli roślina rośnie w jednym miejscu przez wiele lat i słabiej kwitnie czy gorzej wygląda to znak, że należy ją podzielić. Odwdzięczy się lepszą kondycją, a co za tym idzie, bujnym kwitnieniem.  

astry marcinki na pierwszym planie, w tle jeżówki, szałwia,
Rozmnażanie bylin przez podział to prosty i skuteczny sposób na odmłodzenie starych okazów i jednocześnie uzyskanie nowych sadzonek.

 Jakie byliny można rozmnażać przez podział? 

Czy wszystkie byliny można dzielić? O tym czy dany gatunek nadaje się do rozmnożenia przez podział, dużo zależy od jego części podziemnej. Do tego sposobu rozmnażania najlepiej będą się nadawały gatunki roślin, wytwarzające tzw. wiązkowy system korzeniowy, czyli wytwarzający dużą ilość drobnych korzonków i jednocześnie tworzący rozwijającą się wszerz zwartą kępę. 

Jakie to rośliny? Bardzo popularne i lubiane byliny takie jak np. bergenia, liliowiec, funkia, bodziszek, tawułka, pierwiosnek, omieg wschodni, kopytnik, kuklik, języczka, rudbekia, pełnik, trzykrotka, pysznogłówka, tojeść, zawciąg nadmorski, trawy ozdobne, złocień, żurawka. 

Co z bylinami wytwarzający palowy system korzeniowy np. z łubinem, gipsówką, makiem? Lepiej rozmnażać je przez wysiew nasion, ponieważ taki typ korzenia łatwiej uszkodzić. Jest słabiej rozgałęziony i rzadko wytworzy kępę.  

Termin dzielenia roślin przez podział 

Ważny jest termin rozmnażania. Zasada jest prosta: rośliny dzielimy po przekwitnięciu. Te, które kwitną latem i jesienią można dzielić wiosną, natomiast te wiosenne – latem i jesienią.  

Ze względów praktycznych podział powinno przeprowadzać się w jednym z dwóch okresów: wczesną wiosną (przed rozpoczęciem przez rośliny wzrostu) lub późną jesienią (kiedy liście zaczną opadać przed zimą). Najważniejsze by roślina była w stanie spoczynku.

Jakie byliny dzielić jesienią? 

Do podziału jesienią nadają się te gatunki, które późno kwitły. M.in. takie gatunki jak: jeżówka purpurowa, przegorzan pospolity, bergenia, dzwonek karpacki, kostrzewa sina, funkie, dzielżan jesieniolistny, astry Marcinki, fiołek rogaty, barwinek większy, przetacznik kłosowy, głowienka wielkokwiatowa, pierwiosnek ząbkowany, piwonie, melisa lekarska, kozłek lekarski, kosaćce, oman wielki, tawułka, bodziszki, kuklik, trzykrotka, ostróżka, gęsiówka, żagwin ogrodowy, krwawnik, skalnica. 

Jak w prawidłowy sposób dzielić byliny? 

Już wiesz co to znaczy rozmnożyć byliny przez podział, jednak jak to zrobić? 

Rośliny o delikatnych korzeniach np. astry, krokosmia czy goryczka można podzielić w bardzo łatwy sposób, nawet palcami. Raczej dobrze znoszą wykopywanie i przesadzanie. Natomiast do podziału roślin, które wytwarzają zwarte kępy potrzebne będą już widły i szpadel.  

Stare, mocno zagęszczone rośliny mają tendencję do drewnienia i zamierania środka. Jeśli zauważysz, że środek kępy właśnie tak wygląda-usuń go. Jest to ważne, ponieważ taki osłabiony, zdrewniały środek mogą atakować różne choroby, przede wszystkim wirusowe. Zostaw tylko najmłodsze, żywotne fragmenty z brzegów kępy i posadź je w nowym miejscu z żyzną glebą.  

Podział bylin jesienią krok po kroku: 

  1. Spulchnij glebę wokół rośliny i obkop ją dookoła.
  2. Wykop roślinę późną jesienią za pomocą szpadla lub wideł delikatnie ją podważając i wyjmując, uważając na korzenie.
  3. Otrzep kępę z ziemi, usuń zeschnięte fragmenty rośliny, możesz opłukać korzenie pod wodą.
  4. Odetnij kawałek kępy przy użyciu szpadla lub ostrego noża lub rękoma w przypadku delikatnych korzeni. 
  5. Wyrzuć zagęszczony, obumarły środek rośliny, a nowe fragmenty posadź na tej samej głębokości, na której rosły poprzednio oraz w odpowiedniej dla nich rozstawie. 
  6. Pamiętaj by udeptać ziemie wokół nowo posadzonych roślin by usunąć pęcherze powietrza i ugnieść ziemię wokół korzeni. 
  7. Podlej obficie rośliny!
  8. Poczekaj z nawożeniem-rośliny muszą dobrze się zakorzenić by prawidłowo pobierały składniki pokarmowe.
Kobieta w ogrodzie wykopuje roślinę szpadlem
Rośliny o grubszych korzeniach należy wykopać za pomocą szpadla.

5 zasad prawidłowego dzielenia bylin 

Dla jasności przytoczę 5 zasad prawidłowego rozmnażania bylin przez podział:

  1. Rozmnażaj tylko zdrowe rośliny! Te, które mają zniekształcone pędy, przebarwione liście czy inne oznaki choroby wykop i zutylizuj. 
  2. Dziel kępy gdy rośliny są w stanie spoczynku!
  3. Sprawdź czy w każdym fragmencie roślin są pączki wzrostu!
  4. Posadź kępy od razu po podziale!
  5. Zamiast ucinać korzenie rozplącz jeśli jest to możliwe! 

 

Podsumowując rozmnażanie roślin przez podział nie jest takie trudne, jakby się mogło wydawać! Trzymaj się zasad, a uzyskasz nowe okazy roślin w swoim ogrodzie i to praktycznie za darmo! Dziel swoje byliny i ciesz się z tego jak #pieknierosna w Twoim ogrodzie! 

mgr inż. Anna Sławińska

Specjalista ds. ogrodnictwa, Ekspert kwiatowy #pieknierosna w firmie W.Legutko